Çanakkale savaşları 7

17 Mart 2018 Yazan  
Kategori TARİHİ BİLGİLER

ÇANAKKALE SAVAŞLARININ BIRAKTIĞI İZLER 7
MİLLÎ PARK- 1973 yılında ihdâs edilmiştir. Parkın kara sınırlarını Gelibolu Yarımadasının Saroz körfezindeki Kabatepe limanı ile Çanakkale Boğazında yer alan Akbaş iskelesi arasında çizilecek bir hat oluşturur. Sedd-ül bahir köyü çevresindeki Teke ve Hisarlık burunları, Ertuğrul, Morto, İkiz koyları, Alçıtepe, Kerevizdere, Zığındere ile Kuzeydoğu’da yer alan Arı burnu, Conkbayırı, Kocaçimen, Kanlısırt, Anafartalar ve Suvla koyları Millî Park sınırları içindedir. ÇANAKKALE ŞEHİTLER ÂBİDESİ, Morto koyunda, Hisarlık Tepesi üzerinde tüm şehitlerimizin hâtırâsına dikilmiştir.
ÇAMBURNU ANITI- Eceabat – Sedd-ül bahir yolunun 2nci km.sinde yer alır. Anıt, Balkan ve Çanakkale Şehitleri adına 1962 yılında yaptırılmıştır. Anıtın boyu 2.5 m. dir. Çevresi demir motiflerle süslenmiştir. Anıtın bir yüzünde, “Burada Balkan ve Çanakkale Harplerinde şehit düşen binlerce kahramanlar yatar” yazısı, diğer yüzünde de “DUR YOLCU” şiirinin bir kıtası yer alır.
HAVUZLAR ŞEHİTLİĞİ- Kerevizdere savaşlarında yaralanıp bu yerde vefat eden 2 subay ile 8 erin hâtırâsına 1961 yılında dikilmiştir.
ZIĞINDERE SARGI YERİ ANITI- Alçıtepe köyünün Kuzeybatı’sındadır. 1947 yılında yapılmıştır. 25inci ve 26ncı Piyâde Alayları’nda şehit düşen bütün personel ve 2nci Tümen Kurmay Başkanı Kurmay Yüzbaşı Kemâl Beğ ile Zığındere’deki ilk yardım istasyonunda tedâvî görmekte iken düşmanın açtığı ateş esnâsında şehit olan askerlerimizin hâtırâsına inşâ edilmiştir.
İLK ŞEHİTLER ANITI (CEPHÂNELİK ŞEHİTLİĞİ)- Sedd-ül bahir köyündedir. Çanakkale Savaşları’nın ilk şehitleri olan 5 Subay ve 81 er adına 1986 yılında dikilmiştir.
YAHYA ÇAVUŞ ANITI- Sedd-ül bahir köyünün karşısında, Ertuğrul koyuna hâkim tepecik üzerinde yer alır. Anıt, 25 Nisan 1915 günü çıkartma yapan İngiliz kuvvetlerine kahramanca karşı koyan ve büyük kayıplar verdiren Yahya Çavuş ve takımı adına 1993 yılında yaptırılmıştır.
SON OK ANITI- Alçıtepe köyünün yanındadır. Mülga’ 7. Tümen Komutanlığı’nca 10.000 şehidimizin hâtırâsına 1948 yılında inşâ olunmuştur.
NÛRİ YAMUT ANITI- 26 Haziran – 12 Temmuz 1915 târîhleri arasında yapılan Zığındere savaşlannda şehit düşen 10.000 kahramanımızın adına yaptırılmıştır. Alçıtepe köyünün 2,5 km. Batı’sındadır.
MEHMET ÇAVUŞ ANITI- Düşmanın hiçbir zaman ele geçiremediği ve bu nedenle “Cesâret tepesi” diye adlanan tepede bulunmaktadır. Silâhı kırıldığından düşmana. taşla ve yumrukla hücûm eden Mehmet Çavuş’un hâtırâsına izâfeten, Mehmet Çavuş Anıtı olarak adlandırılmıştır.
57. PİYÂDE ALAYI ŞEHİTLİĞİ- Çanakkale Savaşları sırasında kahramanlıkları destanlaşan ve bütünü şehit olan 57. Piyâde Alayı Şehitleri hâtırâsına 1994 yılında yapılmıştır.
CONKBAYIRI MEHMETÇİK ANITI- Conkbayırı’ndaki savaşta hayatını kaybeden Türk askerleri adına dikilmiştir. Çanakkale Savaşları’nın odak noktası olan ve düşmana ilk sillenin indirildiği Mehmetçik Parkı içersinde yapılan Anıt, tepeyi tümüyle kaplayacak tarzda ve kademeli olarak yükselen beş panelden oluşmaktadır. Bu beş panel, Tanrı’ya duâ eden bir insanın beş parmağını sembolize etmektedir.

6-10 Ağustos târîhleri arasında yapılan Sarıbayır savaşlarında Yeni Zelandalılar Conkbayırı’nın en uç noktasını ele geçirmeye çalıştılar. Fakat Mustafa Kemâl’in başında bulunduğu güçlü savunma karşısında başarısızlığa uğradılar. Ne Liman Von Sanders ve ne de bir başka komutanın göremediğini, o inanılmaz askerî dehâsı ile Mustafa Kemâl görmüş ve Conkbayırı ile Sarıbayır’ın bütün Güney yarımadanın anahtarı olacağını anlamıştı. Mustafa Kemâl, “Size taarruzu değil, ölmeyi emrediyorum…” emrini, işte bu Conkbayırı’nda vermiştir.
KABATEPE TANITMA MERKEZİ- Çanakkale Savaşları sonrası harp sâhasında bulunan silâh, mermi, giyim, vb. malzemeler ile savaşların çeşitli sahnelerini gösteren fotoğrafların sergilendiği bir müzedir.
ÇAMYAYLA ATATÜRK EVİ- Çanakkale Savaşları sırasında Mustafa Kemâl’in 19. Tümen Karargâhı olarak kullandığı ve bir odasında ikâmet ettiği ev, 1973 yılında müze hâline getirilmiştir. Müzede Mustafa Kemâl’in şahsî eşyâları, sivil ve askerî kıyâfetleri ile fotoğrafları sergilenmektedir.
HASAN-MEVSUF ŞEHİTLİĞİ- Çanakkale deniz savaşları esnâsında inanılmaz cesâreti ile ün yapan Dardanos bataryası, Çanakkale’ye 12 km. uzaklıktadır. 18 Mart 1915 deniz savaşında şehit düşen Batarya Komutanı Üsteğmen Hasan ve Gözetleme Subayı Teğmen Mevsuf’un hâtırâlarına izâfeten şehitliğe ve içindeki küçük anıta Hasan-Mevsuf Şehitliği adı verilmiştir. 1990 yılında Çanakkale Valiliği’nce restore edilmiş ve çevre düzenlemesi yapılmıştır.
ÇANAKKALE SAVAŞLARI’NIN KRONOLOJİSİ
3 Kasım 1914- İngiliz abluka filosunun boğazın dış istihkâmlarını topa tutması…
13 Aralık 1914- Mes’ûdiye zırhlımızın Sarısığlar koyunda demir üzerinde torpillenerek batırılması…
19 Şubat 1915- Düşman gemilerinin Sedd-ül bahir ve Kum Kale’ye taarruzu… Sedd-ül bahir ve Kum Kale’nin tahrîbi…
26 Şubat 1915- Tahrîbin ikmâli için düşman filolarından Sedd-ül bahir ve Kum Kale’ye müfrezelerin ihracı…
4 Mart 1915- Sedd-ül bahir ve Kum Kale tahrîbâtını tamamlayan düşman müfrezelerinin Türk taaruzu karşışında karadan çekilmeleri…
7/8 Mart 1915- Düşman gemileri bataryalarının sâhillerimizi yeniden dövmesi…
10/11 Mart 1915- (Gece) Boğaza hücûm eden bir düşman filosunun zâyiâta uğratılarak püskürtülmesi…
17/18 Mart 1915- (Gece) Nusret mayın gemisinin Karanlık limanın yukarı kısmına 20 torpillik mayın hattı döşemesi…
18 Mart 1915- (Sabah, saat: 11) İngiliz ve Fransız’ların 16 (18 *) harp gemisi ile Çanakkale Boğazı’na taarruzu…
18 Mart 1915- (Saat: 14) Çanakkale’nin ateşler içinde kalması…
18 Mart 1915- (Saat: 17:45) Fransız Bouvet zırhlısının bir torpile çarparak batması…
18 Mart 1915- (Saat: 17:45’ten sonra) Bouvet zırhlısının yerini almaya gelen İngiliz Irresistible gemisinin de aynı âkibete uğraması…
18 Mart 1915- (Saat: 17:45’ten sonra ) Irresistible gemisinin yardımına gelen İngiliz Ocean gemisinin de aynı âkibete uğraması… İngiliz Inflexible zırhlısının ağır sûrette yaralanması… Fransız Suffren ve Gaulois zırhlılarının top mermisi isâbeti ile büyük hasâra uğramaları…
24 Mart 1915- Yeni teşkîl edilen 80.000 kişilik 5. Ordu’nun (5inci Ordû-yı Hümâyûn) Alman Mareşal Liman von Sanders Paşa’nın emrine verilmesi… Ordunun Bolayır berzahı civarındaki 5. Fırka kumandanlığına Alman Miralay van Sanderstern’in, ve 7. Fırka kumandanlığına Remzi Beğ’in, Gelibolu yarımadası üzerindeki 9. Fırka kumandanlığına kaymakam Sami Beğ’in, Bigalı’da ordu ihtiyâtı olan 19. Fırka kumandanlığına Kaymakam Mustafa Kemâl Beğ’in, 2. Fırka kumandanlığına Kaymakam Refet Beğ’in getirilmesi…
25 Nisan 1915- (Güney cebhesi, Anadolu yakası) 3 Fransız müstemleke taburunun Anadolu kıyısında Kum Kale’ye çıkması…
25 Nisan 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Sedd-ül bahir kıyılarındaki ihrâc ile bir Fransız fırkasının Morto limanı kıyısına, iki İngiliz fırkasının da Teke burnunun iki tarafına çıkmaları…
25 Nisan 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Düşmanın Batı’da Zığın dere civârına 2 tabur çıkartması…
25 Nisan 1915- (Sabah, Saat 04:20), (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Arı burnu) 12.000 kişilik Avustralya fırkasının ilk kademesinin (1.500 kişi) Arı burnu’nun hemen Güney’indeki koya çıkarılması… Anzak’ların ileri harekâta başlamaları ve Kemal Yeri mevki’ine kadar ilerlemeleri…
25 Nisan 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Arı burnu) 9. Fırka, 27. Alay’ın yetişmesi ile, düşmanın ileri harekâtının geciktirilmesi…
25 Nisan 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Arı-Burnu) 19. Fırka kumandanı Kaymakam Mustafa Kemâl Beğ’in, fırkasının büyük kısmını Bigalı’da ihtiyâtta bırakarak fırkanın 57nci Alayı ile birlikte düşmandan önce Conk Bayırı’na gelmesi…
25 Nisan 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Arı burnu) 57nci Alay’ın Koca Çimen tepesi istikâmetinde hemen mukâbil harekete geçip düşmanı durdurması ve alayın cebheye tam intikâli…
26 Nisan 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Düşman’ın ilk umûmî taarruza geçmesi… Umûmî taarruzun püskürtülmesi…
26 Nisan 1915- (Güney cebhesi, Anadolu yakası) Anadolu kıyısına çıkan Fransız kuvvetlerinin bozulması…
26 Nisan 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Arı burnu) Anzak umûmî taarruzu…
26/27 Nisan 1915- (Gece), (Güney cebhesi, Anadolu yakası) Anadolu kıyısında Kum Kale ‘ye çıkan ve burada bozulan kuvvetlerin Paşaeli sâhiline çıkarılmış olan esâs kuvvetlere iltihâkı…
27 Nisan 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Arı burnu) Bir cebel bataryasının korumasındaki yaklaşık 4500 kahraman Türk’ün Avustralya fırkasına karşı taarruzu…
28 Nisan 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Birinci Kirte savaşı… 3.000 telefât verdirilen düşmanın tard edilmesi…

28 Nisan 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Arı burnu) Anzak’ların mukâbil taarruzları…
1/2 Mayıs 1915- (Gece), (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Düşmanı denize dökmek için yapılan ilk mukâbil Türk taarruzu…
2 Mayıs 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Arı burnu) Karşılıklı Türk ve Anzak taarruzları…
3/4 Mayıs 1915- (Gece), (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Düşmanı denize dökmek için gerçekleştirilen ikinci mukâbil Türk taarruzu…
6 Mayıs 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) İkinci Kirte savaşı… İngiliz-Fransız umûmî taarruzları…
9 Mayıs 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) İngiliz-Fransız umûmî taarruzlarının kırılması…
11 Mayıs 1915- Hârbîye Nâzırı ve Başkumandan vekîli Enver Paşa’nın cebhe teftîşine gelişi…
12/13 Mayıs 1915- (Gece) Mukâvemet-i Millîye muhribimizin boğazdan çıkarak, İngiliz Goliath zırhlısını torpil ile batırması…
15 Mayıs 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Türk kuvvetleri mukâbil taarruzu…
18/19 Mayıs 1915- (Gece), (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Arı burnu) Türk kuvvetlerinin ağır toplarla dövülmeyen düşman mevzi’lerine taarruza başlaması… Anzak kuvvetlerinin, denize dökülmemek için, şiddetli savunması…
22 Mayıs 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Fransız’ların sol cenâhımıza taarruzları… Bu taarruzların Türk kuvvetlerince kırılması…
25 Mayıs 1915- Alman denizaltılarının İngiliz Triumph harp gemisini batırmaları…
27 Mayıs 1915- Alman denizaltılarının İngiliz Majestic harp gemisini batırmaları…
4 Haziran 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Üçüncü Kirte savaşı…Düşmanın 65.000 kişilik takviyeli 5 fırka ile 25.000 kişilik 37 Türk taburunun üzerine gelmesi…
5 Haziran 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Düşman taarruzlarının devâmı ve durdurulması…
28 Haziran 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Zığındere savaşı… İngiliz’ine Zığındere’ye taarruzu…
5 Temmuz 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Zığındere savaşının düşman taarruzlarının kırılmasıyla sonuçlanması…
12/13 Temmuz 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Kereviz dere savaşı… Fransız’ların yeni bir taarruzu… Bu taarruzun da başarısızlığa uğratılması…
13 Temmuz 1915- Ramazan Ayı’nın başlaması…
6Ağustos 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) Düşmanın yeni bir umûmî taarruza başlaması…
6 Ağustos 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası) Kuzey cebhesinin daha Kuzey’inde üçüncü bir cebhe aşılması… Anafartalar cebhesi…
6 Ağustos 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Anafartalar) 17.800 kişi ile takviye edilen İngiliz ordusunun Anzak cebhesinin güney ucunda (Kanlı Sırt) taarruza başlaması…
6/7 Ağustos 1915- (Gece), (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Anafartalar) İngiliz taarruzunun, hedefi Koca Çimen olmak üzere, daha kuzeye sirâyet etmesi… 9. İngiliz kolordusunun Anafartalar kıyısında (Suvla limanı ve civârı) ihrâca başlaması… 20 tabur (13.000 kişi) 24 toptan oluşan İngiliz birlikleri üç noktadan karaya çıkması…
7 Ağustos 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Anafartalar) İngiliz kuvvetlerinin mecmuunun 26.750 kişiyi bulması…İngiliz’lerin bütün kuvvetleriyle taarruza kalkmaları…Bütünü 2,5 tabur olan Türk kuvvetlerinin muntazam bir şekilde adım adım güneydeki Ismail-oğlu tepesi ile kuzeydeki Kireç Tepe’ye çekilmeleri… Bolayır civârındaki 2 fırkamızın, cebrî yürüyüşle, cebheye yetişmesi…
8/9 Ağustos 1915- (Gece) Mustafa Kemâl Beğ’in, bütün Anafartalar grubu kumandanlığına tâyin edilmesi…
9 Ağustos 1915- Istanbul’dan Çanakkale’ye asker ve malzeme götüren Barbaros zırhlımızın, Marmara Denizi’ne sızan düşman denizaltıları tarafından batırılması…
9 Ağustos 1915- (Akşam), (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Anafartalar) İngiliz’lerin Koca Çimen taarruzunun, Miralay Mustafa Kemâl Beğ’in kumandasındaki kuvvetler ile, Conk bayırında durdurulması… Miralay Mustafa Kemâl Beğ’in bizzat cebheye gelmesi…
10 Ağustos 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Anafartalar) Türk ordusunun, topçu desteği olmaksızın iki yandan yaptığı süngü hücûmları ile düşmanı geriye atması…
11 Ağustos 1915- Ramazan Bayramı arefesi…
12 Ağustos 1915- Ramazan Bayramı…
12 Ağustos 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Anafartalar) Yeni ihrâc edilen 54üncü düşman fırkasının yaptığı taarruzun akâmete uğraması…Bu fırkanın 1inci Alay’ının Türk’ler tarafından esîr edilmesi…
14 Ağustos 1915- (Güney cebhesi, Paşaeli yakası, Sedd-ül bahir) 6 Ağustos 1915 günü başlayan umûmî düşman taarruzunun akâmete uğratılması…
21-22 Ağustos 1915- (Kuzey cebhesi, Paşaeli yakası, Anafartalar) General Hamilton’un yönetiminde yapılan takviyeli taarruzun da akâmete uğraması…

19/20 Aralık 1915- (Gece) Düşmanların Anafartalar cebhesinden mağlûb ve perîşan olarak çekilip gitmeleri…
19/20 Aralık 1915- (Gece) Düşmanların Arı burnu cebhesinden mağlûb ve perîşan olarak çekilip gitmeleri…
8/9 Ocak 1916- (Gece) Düşmanların Sedd-ül bahir cebhesinden mağlûb ve perîşan olarak çekilip gitmeleri…

Çanakkale SAvaşı’ndan belgelerle esir ifadeleri…
“Uzak memleketin toprakları üstünde kanlarını döken kahramanlar: Burada dost bir vatanın toprağındasınız.
Huzur ve sükun içinde uyuyunuz. Sizler Mehmetçiklerle yan yana koyun koyunasınız. Uzak diyarlardan evlatlarını harbe gönderen analar, gözyaşlarınızı dindiriniz. Evlatlarınız bizim bağrımızdadır. Huzur içindedirler ve huzur içinde uyuyacaklardır.

Bu toprakta canlarını verdikten sonra artık bizim evlatlarımız olmuşlardır…” Ulu Önder Atatürk’ün böyle seslendiği yabancı askerlerin 90 yıl önceki ifadeleri Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca yayınlanan “Destan ve Abide: Çanakkale” adlı eserinde yayınlandı. Bugüne kadar yayınlanmamış belge ve fotoğrafların da yer aldığı eser, Çanakkale destanında mertliği, cesareti ve centilmenliği gözler önüne seriyor Eserin “Belgelerle Esir İfadeleri” adlı bölümü ise ilgi çekici öğeler taşıyor. Çanakkale Savaşı’nının bazı esirlerinin ifadeleri şöyle:
Yüzbaşı A.J.Dawes (Gurkha Rifles): …Almanlara esir olmaktansa Türklere esir olmak daha iyidir. Çünkü, Mısır’da Mısır ordusunda ifa-yi hizmet ettiğim zaman pek çok Türk zabitan ve ahalisi ile temasta bulunduğum cihetle iyi bir surette malumat sahibiyim.
Binaenaleyh zaten pederim de aynı fikirde bulunduğu cihetle beni Türklere ısındıracak surette nasayihde bulunmuştur. Ve hakikaten vurulduktan sonra bana ettikleri hüsn-i muameleden fevk-al-hadd müteessir ve mütehassısım. Bana ilk kelime-i uhuvveti sarf zabit iki gün sonra vurulmuş ve benim bulunduğum hastaneye sevk edilmiş olduğundan orada gördüm

Muhammed Kamara (Memleketi bilinmiyor-Müslüman asker):… Türkler pek güzel müdafaa etmiş olmasa idiler şimdiye kadar Fransız-İngilizler İstanbul’a gireceklerdi. Son yağmurlarda bütün siperler dolmuştu.
Herkes ayakta durmaya mecbur kalmıştı. Yatmak mümkün değildi. Bu hal 2 gün devam etti. Bundan böyle ben burada yaşayacağım. Zevcem ise orada ne yaparsa yapsın…
Yüzbaşı Liuetenant S.T.W.Goodwin (Avustralya Emperyal Forsu):
Asker çekildiği gün sabahleyin uçuyordum. Makineme arız olan sakatlıktan dolayı denize indim. Canımı kurtarmak için sahile doğru yüzmeye başladım. Pek ziyade yorulmuş bir halde iken Türkler tarafından kurtarıldım.
Mülazım-ı Sani William George Stewart Fawkes: …Kendime geldiğim zaman semada yıldızlar parlıyordu. Beni ölü zanneden Türkler kafama vücuduma tüfeklerini koymaya başladılar. Biraz kıpırdasam mucib-i helakım olacaktı. Yine kendimden geçmişim. Tekrar kendime geldiğim zaman zabt etmeye çalıştığım Türk siperinin içinde ve etrafımda şefik ve rahim yüzlü Türk evlatlarını gördüm.
Bana su, yiyecek verdiler ve omuzlarında taşıyarak müdavat-ı evveliye mevkiine getirdiler. Bu ulvi cenabane muamelenin ve bundan buraya gelinceye kadar gördüğüm muamele-i insani-yetkaranenin hakikaten medyun-ı şükranıyom. Bunu burada söylediğim gibi vatanıma dönmek nasib olursa orada da bi-muhaba söyleyeceğime namusumla temin eylerim.

BİR ESİR MEKTUBU…
Belgelerin içerisinde yer alan ve John Styl adlı askerin 21 Ağustos 1915’te kaleme aldığı ve gazetelerde yayınlanmak üzere ülkesindeki basın müdürlüğüne gönderdiği mektup da savaş ortamında yaşanan olanaksızlıklara rağmen yabancı askerlere gösterilen iyi muameleyi gözler önüne seriyor. Styl’in mektubundan bazı satırlar şöyle:
Bu ayın dokuzundan beri burada esir-i harp olarak bulunuyorum. Ben Şark Lokşir Alayı’nın 6. Taburu’nda idim. Gerek ben ve arkadaşlarım her hal ve hususta Türk zabitanının ahsen-i manasıyla birer centilmen olduklarını burada beyana fırsat yab olduğumdan dolayı cidden bahtiyarım. Türk zabitanından daha hoş rüfekayı seyahatle beraber bulunmak istemem. Nöbetçi neferinden tutunuz da zabitana kadar hepsi hakkımızda nezaket-i tamme ibraz eylediler. Yemek ve buna mümasil hususattaki muamelelerine gelince her ne kadar bittabi Türk yemekleri bizimkilere benzememekle beraber pek mebzul surette verilmektedir ki aynı zamanda pek temiz ve lezzetlidir. Birinci Dünya Savaşı başladığında Mehmet Akif, MİT in atası sayılan Teşkilat-ı Mahsusa
nın bir üyesiydi. Mehmet Akif, Birinci Dünya Savaşı sırasında esir düşen Türk ve Müslüman durumları ve sorunları ile ilgili görüşmelerde bulunmak üzere görevli olarak Berline gönderildiği sırada Çanakkale cephesi açıldı. Berlinde kendisine lüks bir otel odası ayrıldığını gören Akif “benim ülkemin askerleri Çanakkale’de toprakta-çamurda yatıyor, ben burada kalamam” diyerek sıradan bir otelde kalıyor.

Savaş sürürken, Osmanlı Devleti Mekke Şerifi Hüseyin in isyana hazırlandığını haber alınca, teşkilatın lideri konumundaki Eşref Kuşçubaşı yı görevlendirdi. Kuşçubaşı, yakın arkadaşı Mehmet Akif Ersoy ve Kuşçubaşı’nın yanından hiç ayrılmayan ve son dönemdeki hemen tüm savaşlarda yer alan 210 cm boyundaki Sudanlı zenci Musa ile birlikte, bugünkü Suudi Arabistan ın hakimi olan Suudi Kralı nın büyük dedesi İbni Suud ve diğer güçlü kabile reisi İbni Reşid i Osmanlı Devleti ne sadık kalmaları konusunda uyarmak üzere çöle gitti.
1916 ının başlarıydı. Teşkilat-ı Mahsusa lideri Eşref Bey, Şam-Medine arasındaki El Muazzam İstasyonu nda telgraf başına çağrıldı. Çanakkale Savaşı başlayalı neredeyse bir yıl olmuştu. Telgrafın diğer ucunda Harbiye Nazırı Enver Paşa vardı. Şifreli olarak aldığı haber Eşref Bey in gözlerini yaşarttı. Düşman kuvvetleri, son tutundukları yer olan Seddülbahir den de çekiliyordu. Düşman, Çanakkale yi geçememişti. Zafer sadece İstanbul un değil, Balkan Savaşları yla kırılan Türk ordusunun şerefinin de kurtulması demekti.

Yedi pencereli odamız büyük ve bir nezaret-i kamileye sahiptir. Odamız her gün süpürülüp yıkanmaktadır. Yataklarımız şikayeti mecbur olmayacak derecede rahat ve üzerimizde fanile örtüler de pek iyidir Eşref Bey, haberi ilk önce Mehmet Akif e verdi. Çünkü Mehmet Akif, aylardır Çanakkale ile yatıp Çanakkale ile kalkıyordu. Sizce Eşref Bey, Çanakkale geçilir mi? diye soruyor arkasından bir sır fısıldar gibi Geçemeyecekler. Çünkü İstanbul un alınması Tanrının bir lütfuydu. İstanbul Türk kalacaktır diyordu. Eşref Bey, müjdeyi verdiğinde Mehmet Akif, uzun bir süre konuşamadı.
Dakikalar geçtikten sonra Eşref Bey in boynuna atlayıp hıçkırıklarla ağlamaya başladı. Çanakkale Şehitleri ni Mehmet Akif, o çölün yıldızlarla dolu gecesinde ve bu ruh haliyle yazmaya başladı. Ve tüm Hicaz yolculuğu içinde o muhteşem şiiri bitirdi..

Mehmet Akif’ten Çanakkale  şiiri :

Şu Boğaz harbi nedir? Var mı ki dünyada eşi?
En kesif orduların yükleniyor dördü beşi,
Tepeden yol bularak geçmek için Marmara’ya
Kaç donanmayla sarılmış ufacık bir karaya. Ne hayâsızca tehaşşüd ki ufuklar kapalı!

Nerde -gösterdiği vahşetle- “Bu bir Avrupalı!”
Dedirir: Yırtıcı, his yoksulu, sırtlan kümesi,
Varsa gelmiş, açılıp mahbesi, yâhud kafesi!  Eski Dünya, Yeni Dünya, bütün akvâm-ı beşer,
Kaynıyor kum gibi… Mahşer mi, hakikat mahşer.
Yedi iklimi cihânın duruyor karşısında,

Ostralya’yla beraber bakıyorsun: Kanada! Çehreler başka, lisanlar, deriler rengârenk;
Sâde bir hâdise var ortada: Vahşetler denk.
Kimi Hindû, kimi yamyam, kimi bilmem ne belâ…
Hani, tâ’ûna da zuldür bu rezil istilâ!
Ah, o yirminci asır yok mu, o mahhlûk-i asil,
Ne kadar gözdesi mevcud ise, hakkıyle sefil,
Kustu Mehmetçiğin aylarca durup karşısına;
Döktü karnındaki esrârı hayâsızcasına. Maske yırtılmasa hâlâ bize âfetti o yüz…

Medeniyyet denilen kahbe, hakikat, yüzsüz.
Sonra mel’undaki tahribe müvekkel esbâb,
Öyle müdhiş ki: Eder her biri bir mülkü harâb. Öteden sâikalar parçalıyor âfâkı;
Beriden zelzeleler kaldırıyor a’mâkı;

Bomba şimşekleri beyninden inip her siperin;
Sönüyor göğsünün üstünde o arslan neferin. Yerin altında cehennem gibi binlerce lâğam,
Atılan her lâğamın yaktığı yüzlerce adam.
Ölüm indirmede gökler, ölü püskürmede yer

O ne müdhiş tipidir: Savrulur enkâz-ı beşer… Kafa, göz, gövde, bacak, kol, çene, parmak, el ayak,
Boşanır sırtlara, vâdilere, sağnak sağnak.
Saçıyor zırha bürünmüş de o nâmerd eller,
Yıldırım yaylımı tûfanlar, alevden seller.
Veriyor yangını, durmuş da açık sinelere,
Sürü halinde gezerken sayısız tayyâre.
Top tüfekten daha sık, gülle yağan mermiler…
Kahraman orduyu seyret ki bu tehdide güler! Ne çelik tabyalar ister, ne siner hasmından;

Alınır kal’a mı göğsündeki kat kat iman?
Hangi kuvvet onu, hâşâ, edecek kahrına râm?
Çünkü te’sis-i İlâhî o metin istihkâm. Sarılır, indirilir mevki’-i müstahkemler,
Beşerin azmini tevkif edemez sun’-i beşer;

Bu göğüslerse Hudâ’nın ebedî serhaddi;
“O benim sun’-i bedi’im, onu çiğnetme” dedi. Âsım’ın nesli… diyordum ya… nesilmiş gerçek:
İşte çiğnetmedi nâmusunu, çiğnetmeyecek.
Şûhedâ gövdesi, bir baksana, dağlar, taşlar…

O, rükû olmasa, dünyâda eğilmez başlar… Vurulmuş tertemiz alnından, uzanmış yatıyor,
Bir hilâl uğruna, yâ Rab, ne güneşler batıyor!
Ey, bu topraklar için toprağa düşmüş, asker!
Gökten ecdâd inerek öpse o pâk alnı değer.
Ne büyüksün ki kanın kurtarıyor Tevhid’i…
Bedr’in arslanları ancak, bu kadar şanlı idi.
Sana dar gelmeyecek makberi kimler kazsın?
“Gömelim gel seni tarihe” desem, sığmazsın. Herc ü merc ettiğin edvâra da yetmez o kitâb…

Seni ancak ebediyyetler eder istiâb.
“Bu, taşındır” diyerek Kâ’be’yi diksem başına;
Ruhumun vahyini duysam da geçirsem taşına; Sonra gök kubbeyi alsam da ridâ namıyle,
Kanayan lâhdine çeksem bütün ecrâmıyle;

Mor bulutlarla açık türbene çatsam da tavan,
Yedi kandilli Süreyyâ’yı uzatsam oradan; Sen bu âvizenin altında, bürünmüş kanına;
Uzanırken, gece mehtâbı getirsem yanına,
Türbedârın gibi tâ fecre kadar bekletsem;

Gündüzün fecr ile âvizeni lebriz etsem; Tüllenen mağribi, akşamları sarsam yarana…
Yine bir şey yapabildim diyemem hatırana. Sen ki, son ehl-i salibin kırarak salvetini,
Şarkın en sevgili sultânı Salâhaddin’i,

Kılıç Arslan gibi iclâline ettin hayran…
Sen ki, İslâm’ı kuşatmış, boğuyorken hüsran, O demir çenberi göğsünde kırıp parçaladın;
Sen ki, ruhunla beraber gezer ecrâmı adın;

Sen ki, a’sâra gömülsen taşacaksın… Heyhât!
Sana gelmez bu ufuklar, seni almaz bu cihât… Ey şehid oğlu şehid, isteme benden makber,
Sana âguşunu açmış duruyor Peygamber.
Mehmet Akif Ersoy

BU DESTANIN TAMAMINI OKUMAK İÇİN LİNKLERE TIKLAYINIZ
http://http://www.metin1.net/canakkale-savaslari-1/
http://http://www.metin1.net/canakkale-savaslari-ve-etkileri/ 2
http://http://www.metin1.net/canakkale-savaslari-3/
http://http://www.metin1.net/canakkale-savaslari-4/
http://http://www.metin1.net/canakkale-savaslari-5/
http://http://www.metin1.net/canakkale-savaslari-6/
http://http://www.metin1.net/canakkale-savaslari-7/

Enter Google AdSense Code Here

Yorumlar



Yorum Yazaken SeviyeLi YorumLar Yazınız.!